Consequenties

Steunfraude bij daklozen aangepakt – gerommel met adressen” een kop uit de Leeuwarder Courant. Het aantal dak- en thuislozen dat een beroep doet op een bijstandsuitkering bij de gemeente Leeuwarden groeit de laatste jaren explosief: van 110 personen in 2001 naar rond 250 ultimo 2004. In de VVD-notitie “Zorg en Opvang – onder de loep” (april 2005) werd deze ontwikkeling ook gemeld. Uit een steekproef onder 30 daklozen eerder dit jaar is verder gebleken dat een derde (!) geen recht had op bijstand.

Het houdt in dat er steeds meer daklozen in Leeuwarden zijn, naar Leeuwarden komen. En de overlast in de stad neemt alleen maar toe, want een aanzienlijk deel van de daklozen heeft vaak ook nog eens een verslavingsprobleem.

Alarmerend zou je denken. Een bericht dat de nodige reactie uit zou kunnen, misschien wel moeten lokken. Maar nee, hoor, de afgelopen dagen geen discussies op de verschillende weblogs of in de media. Als er al aandacht aan zou worden besteed dan zou dat waarschijnlijk gaan over het feit dat die mensen het al zo moeilijk hebben, er zelf niks aan kunnen doen. Of dat het allemaal een gevolg is van dit regeringsbeleid. Dat is te gemakkelijk!

Misschien is het wel (mede) een gevolg van ons eigen gemeentelijk beleid. Of treedt dan het bekende mechanisme in werking dat men zoiets eigenlijk diep in zijn hart best weet, maar er liever niet over praat?

Het Intraval-rapport dat de gemeente zelf heeft laten opstellen in 2003 vermeldde overigens al: “Het aantal voorzieningen in Leeuwarden is gezien de omvang van deze plaats en vergeleken met andere plaatsen die een regionale functie vervullen vrij groot.” Ofwel teveel voorzieningen, die toch gevuld worden door mensen van elders. In De Terp in Leeuwarden komt 32% van buiten Friesland!

Is de oplossing voor het probleem meer geld? Meer projecten? Meer voorzieningen voor dak- en thuislozen? Meer dagopvang? Meer nachtopvang? Meer geld voor dagbestedingsactiviteiten? Meer plaatsen in het jongerenpension? Een gebruiksruimte? Een dubbele diagnosekliniek? Meer geld voor de verslavingszorg?

Of zorgt dat er alleen maar voor dat Leeuwarden aantrekkelijker wordt voor (verslaafde) dak- en thuislozen? Leeuwarden heeft jammer genoeg de naam dat het hier goed toeven is voor dat soort lieden. Niet iets om trots op te zijn! En iedereen weet het eigenlijk wel. “Off the record” wordt er over gepraat. Maar een open discussie? Dat gebeurt maar weinig.

Mensen uit de regio Leeuwarden die buiten hun schuld om dakloos worden, moeten goed worden opgevangen. Maar we hoeven hier de problemen van andere regio’s niet op te lossen. Dan is het een bodemloze put, dweilen met de kraan open om de overlast te bestrijden. Dus laten we als gemeenteraad nu ook eens kritisch naar het eigen gemeentelijk beleid én naar de consequenties daarvan durven kijken, met een open blik.

En daklozen, die onterecht een uitkering hebben, moeten net als anderen, gewoon hard worden aangepakt. Wat mij betreft mogen dat soort personen, die het in feite verpesten voor de rest, gedurende langere tijd de toegang tot de voorzieningen in Leeuwarden worden geweigerd, als ze daar ook gebruik van maken!

Aukje de Vries (16 september 2005)