Bestuursakkoord: besef wel wat je afwijst!

3 juni 2011

De provincies (IPO) zijn inmiddels in meerderheid (3 provincies tegen, waaronder de provincie Fryslân) akkoord gegaan met het Bestuursakkoord tussen Rijk, provincies, gemeenten en waterschappen. Komende week moeten de gemeenten (VNG) zich uitspreken over het Bestuursakkoord. Het lijkt erop dat de meeste gemeenten het akkoord gaan afwijzen. Maar is dat wel verstandig? Weet iedereen wel wat ‘ie afwijst?

Het Bestuursakkoord wordt politiek misbruikt. PvdA-bestuurders roepen op tot een boycot. De FNV spreekt uit tegen het Bestuursakkoord te zijn. Maar het gaat bij een Bestuursakkoord niet om het over nieuw doen van wat de Tweede Kamer wil!

Begin juni 2010 is er trouwens nog een VNG-resolutie aangenomen over de inzet bij de Kabinetsformatie: “Bij werk (o.a. Wajong, SW, WWB) moet worden gekozen voor een integrale benadering voor de verschillende doelgroepen ongeacht hun uitkeringsrechten. Met decentralisatie en maatwerk kunnen dan veel kosten worden bespaard en wordt de effectiviteit van re-integratie verhoogd.” Ofwel gemeenten kunnen kosten besparen!

Ten opzichte van een situatie zonder Bestuursakkoord gaan gemeenten er financieel voor de periode 2012-2015 met ruim 1 miljard op vooruit, na 2016 met structureel ruim 200 miljoen per jaar. Bij het gemeentefonds en het provinciefonds wordt het “trap op trap af” – principe weer ingevoerd. Een nadrukkelijke wens van VNG en IPO. Ook is voor de Wet Werk en Bijstand afgesproken dat voor alle gemeenten samen een toereikend macrobudget wordt vastgesteld. Dit in tegenstelling tot het Bestuursakkoord met het vorige Kabinet. Dus daar worden de risico’s voor gemeenten minder.

Vooral de Wet Sociale Werkvoorziening (Wsw) ligt onder vuur. Het percentage mensen in de Sociale Werkplaats op de totale beroepsbevolking is hoog. In West-Europa heeft Nederland wij de twijfelachtige eer om op eenzame hoogte te staan. Alleen de Polen scoren hoger. In Nederland werkt 1% van de beroepsbevolking in de Wsw("beschutte werkplek"), in Zweden 0,58% en in Engeland 0,08%. In Nederland kost een Wsw-plek 25.750 euro, in Zweden 20.500 en in Engeland 11.500 euro.

De mensen die in Nederland nu in de Wsw zitten houden allemaal hun bestaande rechten, ook al zijn er mensen die 145% van het minimumloon krijgen. Voor de toekomst wordt de Wsw alleen nog maar gericht op “beschut binnen”. Er komt 400 miljoen euro extra beschikbaar voor deze herstructurering. En 2 jaar na de start van de operatie zal door de commissie worden beoordeeld wat de stand van zaken is van de uitvoering van de plannen en de vordering van herstructurering inclusief de financiële aspecten daarvan.

Het Kabinet en minister-president Rutte zijn helder geweest. Er kan niet selectief gewinkeld worden in het Bestuursakkoord. Dus niet: het ene deel wel, het andere deel niet. En wat als de VNG het Bestuursakkoord afwijst? Gaat het dan voor de provincies ook niet door? Zonder bestuursakkoord zullen de maatregelen uit het Regeerakkoord wel worden doorgezet, maar dan onder andere financiële en beleidsmatige voorwaarden. Ik zou het wel weten!

Aukje de Vries